ပုတ္ရဟန္းမင္းႀကီးနဲ႔ ႏိုင္ငံေရး

ထိုက္သူႏိုင္
၂ဝ၁၆ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္ဝါရီလက မကၠဆီကိုႏုိင္ငံကေန ျပန္ၾကြလာတဲ့ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး Francis ကို ေလယာဥ္ေပၚမွာ သတင္းေထာက္ေတြက အဲဒီအခ်ိန္ အေမရိကန္သမၼတေရြးေကာက္ပြဲဝင္ေရာက္ယွဥ္ၿပိဳင္ ေနတဲ့ Donald Trump ရဲ႕ မကၠဆီကိုနဲ႔ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုအၾကား တံတုိင္းကာေရး အစီအစဥ္အေပၚ အျမင္ သေဘာထားကို ေမးခဲ့ၾကပါတယ္။ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုနဲ႔ မကၠဆီကိုႏုိင္ငံအၾကား တံတိုင္းကာၿပီး တရားမဝင္ ဝင္ေရာက္လာတဲ့ လူ ၁၁သန္းေက်ာ္ကို ေနရပ္ျပန္ပို႔မယ္လုိ႔ အဲဒီအခ်ိန္ သမၼတေလာင္း Donald Trump က မဲဆြယ္ စည္း႐ုံးပြဲေတြမွာ ေျပာေနတဲ့အခ်ိန္ပါ။ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး Francis က ဘယ္သူ႔ကို မဲထည့္ဖို႔ မထည့္ဖို႔ဆုိတာေတာ့ သူဘာမွ မေျပာခ်င္ဘူးလို႔ မိန္႔ပါတယ္။ေရာက္တဲ့ေနရာတုိင္း နံရံေဆာက္ဖုိ႔ပဲ ေခါင္းထဲမွာရွိၿပီး၊ တံတားေဆာက္ဖို႔ စိတ္မကူးတဲ့သူဟာ ခရစ္ယာန္ဘာသာဝင္မဟုတ္ဘူးလို႔ ေဝဖန္မိန္႔ၾကားခဲ့ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္း အဲဒီအခ်ိန္ အေမရိကန္သမၼတေလာင္းအျဖစ္ ဝင္ယွဥ္ၿပိဳင္ေနတဲ့ Donald Trump က ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီးရဲ႕ မိန္႔ၾကားခ်က္ဟာ စိတ္ပ်က္စရာေကာင္းတယ္လို႔ တုံ႔ျပန္ခဲ့သလို ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီးဟာ မကၠဆီကိုအစိုးရရဲ႕ အသုံးခ်ခံနယ္႐ုပ္ေလး တစ္႐ုပ္ျဖစ္ေနၿပီဆုိၿပီး ထိုးႏွက္ေျပာဆုိခဲ့ပါတယ္။ အေမရိကန္သမၼတ ေရြးေကာက္ပြဲမက်င္းပခင္ တစ္ရက္အလို အထိ နံရံတံတုိင္းေတြလို ႐ုပ္ဝတၳဳေတြ ကာရံေပမဲ့ လုံၿခဳံသြားၿပီဆုိၿပီး အထင္မမွားဖို႔ ခရစ္ယာန္ဘာသာဝင္ေတြကို ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီးက သတိေပးေဟာၾကားခဲ့ပါေသးတယ္။ နံရံေတြ တံတိုင္းေတြအားလုံးဟာ အဆုံးမွာ ၿပိဳက်သြား ၾကတာခ်ည္းမို႔၊ လိမ္ညာလွည့္ စားမခံၾကဖို႔ဆုိၿပီး ဗာတီကန္မွာေျပာၾကားတဲ့ မိန္႔ခြန္းထဲမွာ ထည့္သြင္းေဟာၾကားခဲ့ တာပါ။ တံတုိင္းနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ေဝဖန္တာဟာ Donald Trump ကို ပုဂၢိဳလ္ေရးအရ ေဝဖန္တာမဟုတ္တဲ့ အေၾကာင္း ကိုလည္း ဗာတီကန္က ေနာက္ပိုင္းမွာ ျပန္လည္ေျဖရွင္းပါတယ္။ ဒီလိုသမၼတ Donald Trump နဲ႔ အေစာပိုင္း ဆက္ ဆံေရး အဖုအထစ္ေတြရွိခဲ့သလို ႏုိင္ငံေရးကိစၥေတြကို႐ႈျမင္တဲ့အခါမွာ အေမရိကန္သမၼတေတြနဲ႔ ပုပ္ရ ဟန္းမင္း ႀကီးအၾကား သေဘာကြဲလြဲခဲ့တဲ့ သမိုင္းေၾကာင္းေတြ အရင္ကလည္းအမ်ားႀကီးရွိပါတယ္။
၁၉၁၉ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလက ပါရီၿငိမ္းခ်မ္းေရး သေဘာတူညီခ်က္အတြက္ ဥေရာပကို ေျခာက္လသြား ေရာက္ခဲ့တဲ့ ခရီးစဥ္အတြင္းမွာ အေမရိကန္သမၼတေဟာင္း Woodraw Wilson ဟာ ဗာတီကန္မွာ ပုပ္ရဟန္း မင္းႀကီး Benedict XV နဲ႔ ေတြ႔ဆုံခဲ့ပါတယ္။ ခရီးစဥ္အတြင္းမွာသြားေတြ႔ဖို႔ အစီအစဥ္မပါခဲ့ေပမဲ့ အေမရိကန္ ကက္ သလစ္ခရစ္ယာန္ဘုန္းေတာ္ႀကီးေတြရဲ႕ တုိက္တြန္းခ်က္အရ ေနာက္ဆုံးသြားေတြ႔ဆုံတာျဖစ္တယ္လို႔ သတင္း ေတြမွာေရးပါတယ္။ စစ္ေၾကာင့္ထိခုိက္ပ်က္စီးမႈေတြၾကား ျပန္လည္ထူေထာင္ေရးလုပ္ငန္းေတြကို ဦးေဆာင္လုပ္ ကိုင္ေပးေနတဲ့ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီးနဲ႔ အေမရိကန္သမၼတအၾကား ျပန္လည္တည္ေဆာက္ေရးကိစၥေတြကို ေဆြး ေႏြးခဲ့ၾကပါတယ္။ ေဆြးေႏြးပြဲအၿပီး ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီးက သိဒိၶတင္ေကာင္းခ်ီးေမတၱာေပးတဲ့အခ်ိန္မွာေတာ့ Presbyterain ခရစ္ယန္ဘာသာဝင္ သမၼတ Woodraw Wilson က သူမပါခ်င္ဘူးဆုိၿပီး လူအုပ္ထဲကေန အျပင္ကို ထြက္ေနတဲ့အေၾကာင္း မွတ္တမ္းတင္ထားပါတယ္။ ေနာင္ႏွစ္ေပါင္း ၄ဝ ေလာက္အၾကာ သမၼတေဟာင္း Dwight D.Eisenhower ဗာတီကန္ကိုေရာက္သြားခဲ့ေပမဲ့ အဲဒီအခ်ိန္က ဒုတိယကမၻာစစ္အၿပီးကာလ စီးပြားေရးဆုတ္ ကပ္ႀကီးဆုိက္ေနတဲ့အခ်ိန္နဲ႔ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုအတြင္း ကက္သလစ္ခရစ္ယာန္ ဘာသာဝင္ေတြအေပၚ ခြဲျခားဆက္ဆံမႈေတြနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီးနဲ႔ အေမရိကန္သမၼတအၾကားမွာ သေဘာကြဲလြဲခ်က္ေတြက လႊမ္းမိုးေနခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၆ဝ ျပည့္ႏွစ္ John F.Kennedy သမၼတေရြးေကာက္ပြဲအတြက္ မဲဆြယ္တဲ့အခ်ိန္ ကက္သ လစ္ခရစ္ယန္ ဘာသာဝင္ျဖစ္တဲ့ Kennedy သာ သမၼတျဖစ္လာတဲ့အခ်ိန္ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီးရဲ႕ လက္ကိုင္အျဖစ္ခံ လိမ့္မယ္ဆုိတဲ့ ေဝဖန္ခ်က္ေတြထြက္ခဲ့တဲ့အတြက္ သတင္းေထာက္ေတြက သူ႔သေဘာထားကို ေမးခဲ့ဖူးပါတယ္။ ဳနညညနိပ က အေမရိကန္ျပည္ ေထာင္စုမွာ ဘာသာေရးနဲ႔ ႏိုင္ငံေရးလုံးဝ သီးျခားစီရွိရမယ္ဆုိတာ သူယုံၾကည္တဲ့ အေၾကာင္း၊ ဘယ္ခရစ္ယာန္ဘုန္းေတာ္ႀကီးကမွ သမၼတတစ္ေယာက္ကို ဘာလုပ္သင့္တယ္ဆုိတာမ်ဳိး မေျပာင္သင့္ ဘူးလို႔ ျမင္တဲ့အေၾကာင္း သတင္းေထာက္ေတြကို ျပန္ေျဖခဲ့ဖူးပါတယ္။ ၁၉၆၃ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္ သမၼတကေနဒီလုပ္ႀကံ မခံရခင္ ေလးလေလာက္အလိုမွာ ဗာတီကန္ကိုသြားခဲ့ၿပီး သူ႔ယာဥ္တန္းကို လူေတြေထာင္ေသာင္းခ်ီ ႀကိဳဆုိခဲ့ၾကပါ တယ္။ ၁၉၆၅ ခုႏွစ္မွာ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး Pual VI အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု နယူးေယာက္ၿမိဳ႕ကိုၾကြလာၿပီး အဲဒီအခ်ိန္ အေမရိကန္သမၼတ Lyndon B.Johnson နဲ႔ ေတြ႔ဆုံပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အဲဒီအခ်ိန္အထိ အိမ္ျဖဴေတာ္ကို ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီးေတြၾကြမလာခဲ့ပါဘူး။ ၁၉၇၉ ခုႏွစ္မွာမွ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး John Paul II အိမ္ျဖဴေတာ္ကို ၾကြလာ တာပါ။ ဒါေၾကာင့္လည္း သမၼတေဟာင္း Jimmy Carter က ဒီလိုပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး အိမ္ျဖဴေတာ္ကိုၾကြလာဖို႔ အေမရိကန္ျပည္သူေတြ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာေစာင့္ေနခဲ့ၾကပါတယ္ဆုိၿပီးႀကိဳဆုိခဲ့သလို ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး John Paul II ကိုယ္တုိင္ ကလည္း မိတ္ေဆြသစ္ေတြလို႔ သုံးႏႈန္းၿပီး ရင္းရင္းႏွီးႏွီးေတြ႔ဆုံခဲ့ပါတယ္။ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး John Paul II ဟာ ကြန္ျမဴနစ္ဝါဒကို မလိုလားတဲ့သူတစ္ဦးျဖစ္ၿပီး စစ္ေအးေခတ္ ရန္ဘက္ေတြကိုဆန္႔က်င္ဖို႔ အေမရိကန္နဲ႔ နီးနီး စပ္စပ္ဆက္ဆံခဲ့တာလို႔ ေလ့လာသူေတြက႐ႈျမင္ပါတယ္။ အေမရိကန္သမၼတေတြဘက္ကလည္း ဆက္ဆံေရး ေကာင္းေအာင္ျပန္ၿပီး ႀကိဳးပမ္းခဲ့တာေတြေတြ႔ရပါတယ္။ ၁၉၈၇ ခုႏွစ္ သမၼတေဟာင္း Reagan လက္ထက္ ဖေလာ္ ရီဒါျပည္နယ္ Miami ကမ္းေျခကို ပုပ္ရဟန္းမင္း John Paul II ေလယာဥ္ဆင္းတဲ့အခ်ိန္မွာလည္း Ronald Reagan ကိုယ္ တုိင္ Miami မွာသြားၿပီး ႀကိဳဆိုခဲ့ပါတယ္။ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီးဟာ ပိုလန္မွာ နာဇီဝါဒနဲ႔ ကြန္ျမဴနစ္စနစ္ေတြကို ႀကဳံခဲ့ ၿပီး အၾကမ္းဖက္သူေတြရဲ႕လက္ခ်က္နဲ႔ လုပ္ႀကံခံရမေလာက္ ေဘးအႏၲရာယ္ေတြႀကဳံခဲ့ေပမဲ့ အမုန္းတရားကို ေရွ႕ တန္းမတင္ခဲ့သူ၊ ေမတၱာတရားကိုသာ လက္ကိုင္ထားၿပီး အဓိကေဟာၾကားခဲ့သူလို႔ သမၼတေဟာင္း Ronald Regan က ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး John Paul II အေၾကာင္းကိုေျပာရင္းမိတ္ဆက္ေပးပါတယ္။ သံတမန္ဆက္ဆံေရးထူ ေထာင္ၿပီး ႏွစ္ေပါင္း ၃ဝ ေလာက္အတြင္းမွာ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီးနဲ႔ အေမရိကန္သမၼတုိ႔ ေတြ႔ဆုံတဲ့အႀကိမ္ တစ္ဒါဇင္ ေက်ာ္ေလာက္ရွိမယ္လုိ႔ မွတ္တမ္းေတြမွာ ေတြ႔ရပါတယ္။ အဲဒီအထဲက စိတ္မသက္မသာအျဖစ္ဆုံး ေတြ႔ဆုံမႈက ၂ဝဝ၄ ခုႏွစ္က သမၼတေဟာင္း George W. Bushနဲ႔ ေတြ႔ဆုံတဲ့ပြဲလို႔လည္း သတင္းေတြမွာေရးပါတယ္။ အီရတ္ကို အေမရိကန္က်ဴးေက်ာ္တဲ့စစ္ပြဲကိုဆန္႔က်င္တဲ့ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး John Paul II ဟာ ဗာတီကန္နန္းေတာ္ခန္းမ ေဆာင္မွာ သမၼတ George W. Bushနဲ႔ ေတြ႔ဆုံတဲ့အခ်ိန္ က်န္းမာေရးေတာ္ေတာ္ေလးမေကာင္းတဲ့အခ်ိန္ပါ။ ပါကင္ဆန္ေျခတုန္လက္တုန္ေရာဂါေဝဒနာခံစားေနရၿပီး အသံေတာင္ထြက္တယ္ဆုိ႐ုံထြက္ႏုိင္႐ုံေလးတရားေဟာ ႏုိင္ေတာ့တဲ့အေနအထားကို ေရာက္ေနပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္း စစ္ကိုဆန္႔က်င္တဲ့မိန္႔ခြန္းကို သမၼတ George W. Bush ေဘးကေန အဂၤလိပ္ဘာသာနဲ႔ ေဟာၾကားခဲ့ေပမဲ့ တရားသံကို လူေတြသဲသဲကြဲကြဲ နားလည္ႏုိင္စြမ္းမရွိေတာ့ ပါဘူး။
အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုဟာ ဗာတီကန္နဲ႔ ၁၉၈၄ ခုႏွစ္မွာမွစၿပီး တရားဝင္သံတမန္ဆက္ဆံေရး ထူေထာင္ပါ တယ္။ ၁၈၆၇ အေမရိကန္လႊတ္ေတာ္ရဲ႕ ဆုံးျဖတ္ခ်က္အရ အဲဒီအခ်ိန္ကတည္းက ဗာတီကန္မွာ အေမရိကန္သံ အမတ္ႀကီးခန္႔ထားခဲ့ျခင္းမရွိပါဘူး။ ေရာမနဲ႔ အီတလီႏုိင္ငံၿမိဳ႕ေတာ္ Florence မွာ အိမ္ပိုင္ရွိခဲ့တဲ့ သမၼတေဟာင္း Franklin Roosevelt လက္ထက္ ၁၉၃၉မွာ ဗာတီကန္နဲ႔ ပုဂၢိဳလ္ေရးအရ ဆက္သြယ္ေပးခဲ့သူအျဖစ္ တာဝန္ယူလုပ္ ေဆာင္ခဲ့ေပမဲ့ လုပ္ငန္းကိစၥတစ္ခုခုအတြက္ ျပည္ေထာင္စုအစိုးရရဲ႕ အေထာက္အပ့ံကို သုံးခြင့္မရွိခဲ့ပါဘူး။ ေနာက္ပိုင္း သမၼတ Nixon လက္ထက္ ဗာတီကန္နဲ႔ သံခင္းတမန္ခင္းဆက္ဆံမႈဟာ အေမရိကန္လႊတ္ေတာ္ရဲ႕ ၁၈၇၆ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ကို ဆန္႔က်င္တယ္ဆုိၿပီး သံတမန္အဆက္အသြယ္ လုံးဝနီးပါးျပတ္ေတာက္ခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၈၄ မွာမွ ဗာတီကန္နဲ႔ တရားဝင္သံတမန္ဆက္ဆံေရးထူေထာင္တဲ့ ကမၻာ့ႏုိင္ငံေပါင္း ၁၂ဝ ေလာက္ထဲမွာအေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုပါဝင္လာတာျဖစ္ပါတယ္။
သမၼတေဟာင္း Bill Clintonလက္ထက္မွာလည္း သေႏၶသားဖ်က္ခ်ခြင့္ကိစၥနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး John Paul IIနဲ႔ အႀကိမ္ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား လူသိရွင္ၾကား ျငင္းခုံေဝဖန္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ၁၉၉၃ ခုႏွစ္ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး John Paul II အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုကိုလာေရာက္တဲ့အခ်ိန္ သမၼတ Bill Clintonနဲ႔ ပထမဆုံးေတြ႔ဆုံခ်ိန္မွာ ကိုယ္ဝန္သေႏၶသားဖ်က္ခ်ခြင့္ကို လက္ခံတဲ့အတြက္ သမၼတ clinton ကို ေဝဖန္မိန္႔ၾကားပါတယ္။ တရားဥပေဒရဲ႕ အေစာင့္အေရွာက္ အားလုံးညီညီမွ်မွ် ရႏုိင္ဖို႔၊ စစ္မွန္တဲ့ လြတ္လပ္ခြင့္နဲ႔ ေရရွည္တည္တံ့တဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို လိုခ်င္တယ္ဆုိရင္ အေမရိကန္ေတြဟာ အသက္ေတြကို ကာကြယ္ရလိမ့္မယ္ဆုိၿပီး ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီးက လူထုနဲ႔ ေတြ႔ဆုံပြဲမွာ ေဟာၾကားရင္း သမၼတေဟာင္း Bill Clinton ကုိ ေဝဖန္သြားခဲ့ပါ တယ္။ ၂ဝ၁၄ ခုႏွစ္ မတ္လမွာ သမၼတ ေဟာင္းအုိဘားမား ဗာတီကန္ကိုသြားေရာက္ၿပီး ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး Francis နဲ႔ ေတြ႔ဆုံပါတယ္။ အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုနဲ႔ ဆက္ဆံေရးအစြန္းအထင္းေတြရွိေနခ်ိန္မွာ သမၼတအိုဘားမားရဲ႕ ခရီးစဥ္က ဗာတီကန္နဲ႔ ဆက္ဆံေရး ျပန္ၿပီးေႏြးေထြးဖို႔ အေထာက္အကူျဖစ္ေစခဲ့ပါတယ္။ ၂ဝ၁၅ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလမွာ ပုပ္ရဟန္းမင္း ႀကီး Francis အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုကိုေရာက္လာၿပီး သမၼတအိမ္ျဖဴေတာ္ကို ၾကြလာခဲ့သလို ႀကိဳဆိုပြဲေတြ၊ လူထုနဲ႔ေတြ႔ဆုံတဲ့ တရားပြဲေတြလည္း ခမ္းခမ္းနားနား က်င္းပခဲ့ပါတယ္။ အေၾကာင္းအရာအားလုံး သေဘာမတူရင္ ေတာင္ ဆက္ဆံေရးေႏြးေထြးအဆင္ေျပခဲ့တဲ့ကာလေတြျဖစ္ပါတယ္။
ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီးေတြထဲမွာ ကမၻာ့ႏုိင္ငံေရးကို အတက္ၾကြဆုံး ထဲထဲဝင္ဝင္ ပါဝင္ခဲ့တဲ့သူအျဖစ္ သတ္မွတ္ၾက တာကေတာ့ ကြယ္လြန္သူပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး John Paulပါ။ ႏွစ္ေပါင္းသုံးဆယ္ေလာက္ ကက္သလစ္သာသနာပိုင္ အျဖစ္ တာဝန္ယူခဲ့တဲ့ကာလအတြင္းမွာ ႏုိင္ငံေပါင္း ၁၂ဝ ေက်ာ္ကို သြားေရာက္ခဲ့တယ္လို႔ မွတ္တမ္းေတြမွာ ေတြ႔ရပါတယ္။ သူအာရွႏုိင္ငံေတြကိုသြားခဲ့တဲ့ ခရီးစဥ္ေတြထဲမွာေတာ့ ၁၉၈၁ ခုႏွစ္ကေရာက္ခဲ့တဲ့ ဖိလစ္ပိုင္ႏုိင္ငံ ခရီးစဥ္ဟာ ႏုိင္ငံေရးအရ အမ်ားအာ႐ုံစိုက္ခံရတဲ့ ခရီးစဥ္ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ အရင္ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး Paul VI လက္ ထက္ ၁၉၇ဝ ျပည့္ႏွစ္က မနီလာကို ၾကြလာတဲ့အခ်ိန္ ေလယာဥ္ေပၚကဆင္းဆင္းခ်င္း ခရစ္ယာန္ဘုန္းေတာ္ႀကီး ေယာင္ေဆာင္ထားတဲ့ Bolivian ႏိုင္ငံက Surrealist ပန္းခ်ီဆရာ Benjamín Mendoza က ဓါးေျမႇာင္နဲ႔ဝင္ထုိးၿပီး လုပ္ႀကံဖို႔ႀကိဳးစားခဲ့တာေၾကာင့္ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီးဒဏ္ရာရခဲ့ဖူးပါတယ္။ ကက္သလစ္ခရစ္ယာန္ဘာသာဝင္ ၈၅ ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္ရွိမယ္လုိ႔ ခန္႔မွန္းထားတဲ့ ဖိလစ္ပိုင္ႏုိင္ငံမွာ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး ၾကြခ်ီလာတဲ့ေနရာတုိင္းကို သန္းနဲ႔ခ်ီတဲ့ လူအုပ္ႀကီးက လိုက္ၿပီးဝတ္ျပဳခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၈၁ ခုႏွစ္ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး John Paulဖိလစ္ပိုင္ကို သြားဖို႔ ျပင္ဆင္တဲ့အခ်ိန္ဟာ ကြယ္လြန္သူဖိလစ္ပိုင္ရဲ႕ အာဏာရွင္သမၼတ Ferdi nand Marcos လက္ထက္တုိင္းျပည္ကို ညမ ထြက္ရ စစ္မိန္႔ထုတ္ျပန္ထားတဲ့အခ်ိန္ျဖစ္သလို ဖိလစ္ပိုင္စစ္တပ္ရဲ႕ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈသတင္းေတြ အႀကီးအက်ယ္ထြက္ေပၚေနတဲ့ ကာလျဖစ္ပါတယ္။ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီးအေပၚ ဖိလစ္ပိုင္ျပည္သူေတြရဲ႕ အားကိုးယုံ ၾကည္မႈနဲ႔ ေလးစားမႈကိုနားလည္သေဘာေပါက္တဲ့အတြက္သမၼတမားကို႔စ္က ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး ၾကြမလာခင္ တစ္လအလိုမွာပဲ စစ္ဥပေဒကို ႐ုပ္သိမ္းေၾကာင္းေၾကညာခဲ့ပါတယ္။ တိုင္းျပည္အတြင္း ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးေတြမွာ ေအာင္ျမင္မႈေတြ ရေနၿပီျဖစ္တဲ့အေၾကာင္းနဲ႔ လုံၿခဳံေရး၊ စိုက္ပ်ဳိးေရး၊ စီးပြားေရး၊ ပညာေရးစတဲ့ ဘက္ေပါင္းစုံတိုး တက္မႈေတြရလာတဲ့ ဒီမိုကေရစီေတာ္လွန္ေရးတစ္ရပ္ကိုေအာင္ေအာင္ျမင္ျမင္ဆင္ႏႊဲေနၿပီလို႔ ေၾကညာခ်က္ရွည္ ႀကီး ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လည္း တုိင္းျပည္အာဏာကိုေတာ့ သမၼတမားကို႔စ္ တင္းတင္းက်ပ္က်ပ္ခ်ဳပ္ကိုင္ ထားခဲ့ပါတယ္။ ျခြင္းခ်က္အျဖစ္ သတ္မွတ္ရမယ့္အခ်ိန္မ်ဳိးေတြရွိလာခဲ့ရင္ေတာင္မွ၊ လူသားေတြရဲ႕ အေျခခံဂုဏ္ သိကၡာနဲ႔ ဒီဂုဏ္သိကၡာကိုက ၾကြယ္ပိုင္ခြင့္၊ ရပိုင္ခြင့္အခြင့္အေရးအေပၚ ခ်ဳိးေဖာက္တာမ်ဳိးကို လိုအပ္လို႔လုပ္တာပါ ဆိုတာမ်ဳိးဘယ္ေတာ့မွ အေၾကာင္းျပပိုင္ခြင့္မရွိပါဘူးဆုိၿပီး အာဏာရွင္ ဖိလစ္ပိုင္သမၼတအနားမွာ ထိုင္ေနတဲ့အခ်ိန္ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး John Paul IIက ေဟာၾကားသြားခဲ့ပါတယ္။ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး မိန္႔ခြန္းျမြက္ၾကားအၿပီးမွာ သမၼတ မားကို႔စ္ကလည္း ဘာသာေရးဆုိင္ရာ ဘုရားေက်ာင္းေတြနဲ႔ အစိုးရၾကားမွာ မျဖစ္စေလာက္ ကြဲလြဲခ်က္ေတြရွိေန ပါတယ္လို႔ ဝန္ခံရင္းဒီလိုကြဲလြဲခ်က္ ေတြအတြက္ ဝန္ခ်ေတာင္းပန္ပါတယ္လုိ႔ ေျပာဆုိခဲ့ပါတယ္။
ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး John Paul II ၁၉၈၇ ခုႏွစ္ ေတာင္အေမရိကတိုက္ ႏိုင္ငံေတြကိုသြားခဲ့တဲ့ ခရီးစဥ္ အတြင္းမွာလည္း အာဏာရွင္ ခ်ီလီႏုိင္ငံသမၼတႀကီး Augu sto Pinochet နဲ႔ အျပန္အလွန္ ေဝဖန္ေျပာၾကားခဲ့တာ ေတြရွိပါတယ္။ ခ်ီလီသမၼတ Pinochetက သူ႔အစိုးရရဲ႕ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြကို ေဖဝန္တဲ့ ခရစ္ယန္ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေတြ၊ သူတုိ႔အခ်ိန္ရဲ႕ ရာခိုင္ႏႈန္း ၉ဝကို ဝတ္ျပဳဆုေတာင္းေနမယ္ဆုိရင္ ပိုေကာင္းလိမ့္မယ္လို႔ သတိေပးခဲ့တဲ့ အခ်ိန္ပါ။ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး John Paul ကေတာ့ သူဟာ ဒီမုိကေရစီေရးအတြက္ ေဟာေျပာ တဲ့သူမဟုတ္ဘဲ သမၼာက်မ္းစာပါ ဘုရားသခင္ရဲ႕ အဆုံးအမမိန္႔ၾကားခ်က္ေတြကို ေဟာေျပာသြန္သင္သူသာ ျဖစ္တယ္လုိ႔ တုံ႔ျပန္တာကို New York Times သတင္းစာကေရးပါတယ္။ ဘုရားသခင္ရဲ႕ တရားေတာ္ေတြမွာလည္း လူေတြရဲ႕ လူ႔အခြင့္အေရး ျပႆနာေတြပါဝင္ေနတဲ့အတြက္ ဒီမိုကေရစီဆုိတာ ဘုရားေက်ာင္းေတြက အေလး ထားေျပာၾကားလာရတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး အေၾကာင္းအရာေတြ ျဖစ္လာေနတယ္လုိ႔ တုံ႔ျပန္ေျပာဆုိခဲ့တာပါ။
တူရကီႏုိင္ငံ ဥေရာပသမဂၢအဖြဲ႔ဝင္ျဖစ္ေရး မျဖစ္ေရးမွာ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး Benedict XVI ရဲ႕ လူနည္းစုေတြကို အကာ အကြယ္ေပးဖို႔၊ ႐ိုးရာယဥ္ေက်းမႈနဲ႔ ဘာသာေရးဆုိင္ရာ ကြဲျပားျခားနားခ်က္ေတြကို တန္ဖုိးထားဖို႔ ေတာင္းဆို ခ်က္ေတြနဲ႔ ျငင္းခုံသံေတြလည္း ၂ဝဝဝ ျပည့္ႏွစ္အတြင္းမွာ အေတာ္ေလးၾကားခဲ့ရတာပါ။ မြတ္ဆလင္အမ်ား စုျဖစ္တဲ့ တူရကီႏိိုင္ငံဥေရာပသဂၢ အဖြဲ႔ဝင္ျဖစ္ေရးမွာ ဘာသာေရးလြတ္လပ္ခြင့္ကို ေပတံတစ္ခုအျဖစ္ အသုံးျပဳတုိင္း တာဖို႔ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီး Benedict XVIက တရားဝင္ေတာင္းဆိုခဲ့တာပါ။
ႏုိင္ငံေရးအရကြဲလြဲခ်က္ေတြရွိေပမဲ့ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီးနဲ႔ ဆက္ဆံေရးေကာင္းဖို႔ဆုိတာကို ႏုိင္ငံတကာ ႏုိင္ငံ ေရးေခါင္းေဆာင္ေတြ အေလးထားလာၿပီး အဲဒီအထဲမွာ အေမရိကန္သမၼတေတြလည္း ပါဝင္လာတာေတြ႔ရပါ တယ္။ ဗာတီကန္နဲ႔ သံတ မန္ ဆက္ဆံေရးေကာင္းဖို႔ဟာ ႏုိင္ငံတကာမ်က္ႏွာစာမွာ အေရးႀကီးလာတာကို အသိ အမွတ္ျပဳလာၾကပါတယ္။ မကၠဆီကိုနဲ႔ တံတုိင္းကာေရးနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အျပန္အလွန္ေဝဖန္မႈေတြရွိခဲ့တဲ့ သေဘာထားကြဲလြဲမႈေတြရွိခဲ့တဲ့ အေမရိကန္သမၼတ Donald Trumpလည္း ၂ဝ၁၇ ခုႏွစ္ ေမလ ေဆာ္ဒီအာေရးဗီး ယားနဲ႔ ေဂ်႐ုဆလင္ကအျပန္ ဗာတီကန္ကိုဝင္ၿပီး ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီးကို မိသားစုနဲ႔အတူ ဖူးေျမာ္ႏႈတ္ဆက္ခဲ့ပါတယ္။ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီးနဲ႔ ေတြ႕ဆံုရမႈဟာ တစ္သက္တစ္ခါႀကံဳရတဲ့ ဂုဏ္ယူစရာျဖစ္ရပ္တစ္ခုပါလို႔ တြစ္တာ လူမႈကြန္ ရက္မွာ သမၼတ Trumpက ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။ ပုပ္ရဟန္းမင္းႀကီးနဲ႔ အေမရိကန္သမၼတအၾကား အေျခခံတန္ဖိုး ထားမႈ အမ်ားအျပားကို အျပန္အလွန္ ဖလွယ္ၾကတဲ့အေၾကာင္း ကမၻာတစ္ဝန္း လူ႔အခြင့္အေရး ျမႇင့္တင္ဖို႔နဲ႔ လူမႈ ဒုကၡေတြကို တိုက္ဖ်က္ေရး၊ ဘာသာေရး လြတ္လပ္မႈေတြကိုက ၾကြယ္ေရးအတြက္ အတည္ျပဳခဲ့ၾကတဲ့အေၾကာင္း အိမ္ျဖဴေတာ္က ေၾကညာခ်က္ထုတ္ျပန္ပါတယ္။ ဗာတီကန္နန္းေတာ္က ကက္သလစ္သာသနာပိုင္ ပုပ္ရဟန္းမင္း ႀကီးနဲ႔ ဆန္႔က်င္ဘက္ျဖစ္ေနတာဟာ ႏိုင္ငံေရးအနာဂတ္အတြက္ အေပါင္းလကၡဏာမဟုတ္ဘူးဆုိတာကို နားလည္ လက္ခံၿပီး ႏိုင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ ေတြအေနနဲ႔ သံတမန္ေရးအရ ေျပလည္ေအာင္ က်င့္သုံးလာတယ္လို႔ပဲ အၾကမ္း ဖ်င္း သတ္မွတ္ႏုိင္မွာျဖစ္ပါတယ္။

ထိုက္သူႏုိင္