Archives

ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး လူတန္းစားရပ္တည္မႈနဲ့ ယံုၾကည္မႈျပႆနာ

ျမန္မာ့ လြတ္လပ္ေရးသက္တမ္းနဲ႔ ျပည္တြင္းစစ္သက္တမ္းဟာ အတူတူပဲလို႔ ဆိုရပါေတာ့မယ္။ ၁၉၄၈၊ ဇန္န၀ါရီလ ၄ ရက္ေန႔မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံလြတ္လပ္ေရးရခဲ့တာ ပါ။ ဒီကေန႔ဆိုရင္ လြတ္လြပ္ေရးႀကီးရခဲ့တာ  ၇၁ႏွစ္ (၂၀၁၉-၁၉၄၈) ရွိပါၿပီ။ ျပည္တြင္း စစ္က ၁၉၄၈ခုႏွစ္၊ မတ္လ ၂၈ရက္ေန႔မွာစခဲ့ ေတာ့ ျပည္တြင္းစစ္နဲ႔ လြတ္လပ္ေရးက ၈၃ရက္ပဲကြာပါတယ္။ ““လြတ္လပ္ေရးဆို တာ ဘာမွန္းမသိခင္မွာ ျမန္မာအမ်ဳိးသား လူထုႀကီးဟာ ျပည္တြင္းစစ္ဆိုတာကို ေတြ႕ ႀကံဳခဲ့ၾကရတာျဖစ္ပါတယ္။ ျပည္တြင္းစစ္ ႀကီး ေလာင္ၿမိဳက္ေနခဲ့တာ ႏွစ္ ၇၀ေက်ာ္ပါ ၿပီ။ ဒီကေန႔ဆိုရင္ ျပည္တြင္းစစ္ရပ္စဲေရး၊ ျပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးအေၾကာင္းကို ဘယ္ သူကမွ ဘာမွမေျပာၾကေတာ့ပါဘူး။ စစ္ပြဲ ကလည္း ရွမ္းျပည္နယ္နဲ႔ ကခ်င္ျပည္နယ္ အတြင္းေလာက္မွာပဲ မေျပာမျဖစ္တဲ့ ကိစ္ၥ ျဖစ္တဲ့ စစ္ေရး၊ ႏုိင္ငံေရး၊ စီးပြားေရးနဲ႔ပတ္ သက္တဲ့ မေျပာမျဖစ္တဲ့ အေၾကာင္းကိစ္ၥမ်ား ရွိမွသာ အစိုးရဘက္၊ သူပုန္ဘက္က တစ္ခု ခု ထြက္ေျပာၾကတာမ်ဳိးေလာက္ပဲ ရွိပါေတာ့ တယ္။ ထူးျခားခ်က္က ““သူပုန္ဘက္က ဗကပနဲ႔ ဗကပရဲ႕ စစ္ေရး၊ ႏုိင္ငံေရးလႈပ္ ရွားမႈေတြ ထူးထူးျခားျခား လႈပ္ရွားေနတာ မ်ဳိး မရွိသေလာက္ပါပဲ။ ကခ်င္နဲ႔ ရွမ္းျပည္ နယ္၊ သံလြင္ျမစ္ အေရွ႕ဘက္ျခမ္းမွာေတာင္ ဗကပနဲ႔ လူမ်ဳိးစု A.S. လက္နက္ကိုင္ေတာ္ လွန္ေရးေတြရွိ,မရွိ အျပတ္ေျပာဖို႔ခက္ပါ တယ္။ သံလြင္ျမစ္ အေရွ႕ဘက္ကမ္းမွာ တစ္ခါတစ္ရံ ဗကပနဲ႔ ရွမ္းလူမ်ဳိးႏြယ္စုေတြရဲ႕ A.S. ေတြ၊ လႈပ္ရွားမႈေတြ အခါအားေလ်ာ္ စြာေပၚတတ္ေလ့ရွိပါတယ္။ ဗကပေတြ ကိုယ္စားျပဳတဲ့ PDR/AS ျပည္သူ႔ဒီမိုကေရစီ ေတာ္လွန္ေရး A.S. ရွိ,မရွိဆိုတာ ဘယ္သူ ကမွ ကံေသကံမ မေျပာႏိုင္ပါ။ ပြဲၿပီးမီးေသ မဟုတ္တာကေတာ့ ေသခ်ာပါတယ္။

 Read more

ႏိုင္ငံေရးသေဘာတရားနဲ႔ ႏိုင္ငံေရးလက္ေတြ႕တို႔ရဲ႕ သမူဟနဲ႔ပဋိပကၡ

ေအာင္​သာ(ပီသံုးလံုး)

ျမန္​မာ့လူ႔အဖြဲ႕အစည္​းမ်ားဟာ လစ္ဘရယ္​ဒီမိုက​ေရစီႏိုင္​ငံကို နယ္​ခ်႕ဲစနစ္​ကိုလိုနီစနစ္​မ်ားထံမွ ရရွိခဲ့တာပါ။ ၁၉၆ဝ ျပည့္ႏွစ္​မွာစခဲ့တဲ့ ‘အမ်ဳိးဘာသာ၊ သာသနာကို​ေစာင္​့ေရွာက္​ၾက’ဆိုတ​ဲ့​ ေၾကြး​ေၾကာ္​သံဟာနိမ္​့ေပမဲ့ က်ယ္​ျပန္​႔ တယ္​။ လူထုလကၡဏာရွိတယ္​။ သမိုင္​း​ေခတ္​အလိုက္​စုဖြဲ႔မိခဲ့တဲ့ ႏိုင္​ငံ​ေရးအဖြဲ႕အစည္​းမ်ားဟာ (၁)ဝံသာႏုအဖြဲ႕ အစည္းမ်ားန​ဲ႔ ဒိုင္​အာခီအုပ္​ခ်ဳပ္​​ေရးစနစ္​ဟာ ၁၉ဝ၆ မွ ၁၉၂၃ ခုႏွစ္​အထိ ၁၇ ႏွစ္​ၾကာပါတယ္။ လူဆိုတာကိုပဲအ​ေျချပဳခဲ့တာပါ။ အမ်ဳိးဘာသာ၊သာသနာ ကို ပဲ​ေစာင္​့​ေရွာက္​ၾကဆိုတဲ့​ေၾကြး​ေၾကာ္​သံ​ေတြဟာ နိမ္​့​ေပမဲ့က်ယ္​ျပန္​႔ တယ္​။ ဒီ​ေၾကြး​ေၾကာ္​သံဟာ အမ်ဳိးသားအစုအဖြဲ႔ စုဖြဲ႔ႏိုင္​ဖို႔​ေရွး႐ႈတယ္​။ ‘ဒိုင္​အာခီ’အုပ္​ခ်ဳပ္​​ေရး ၁၉၂၃ ဟာ ဒီ​ေၾကြး​ေၾကာ္​သံကို အဂၤလိပ္​နယ္​ခ်ဲ႕အစိုးက တု႔ံ႔ျပန္​တာပါ။ ဒိုင္​အာခီအုပ္​ခ်ဳပ္​​ေရး ၁၉၂၃ ဟာ ဒီအုပ္​ခ်ဳပ္​​ေရးဥပ​ေဒကို တုံ​႔ ျပန္​တာပါ။ Home rule မွာ ဒိုင္​အာခီအုပ္​ခ်ဳပ္​​ေရးစနစ္​ျပန္​ပြင့္လာတာပါ။ အမ်ဳိးသား​ေၾကြး​ေၾကာ္​သံက Home rule သို႔​ေရွး႐ႈထားတာပါ။ ျမန္​မာမ်ဳိးခ်စ္​မ်ားရဲ႕ ပထမ႐ုန္​းကန္မႈက ဒိုင္​အာခီဆန္​႔က်င္​​ေရးပါ။ ျမန္​မာ့မ်ဳိးခ်စ္​မ်ားက ဒိုင္​အာခီ အုပ္​ခ်ဳပ္​​ေရးကိုဆန္​႔က်င္​ၿပီး Home rule ​ေတာင္​းတာပါ။ အဂၤလိပ္​က ‘တူ၊ သာ၊ သင္​း ဂိုဏ္​း’ ဦးဘတူ၊ ဆာဖိုး သာ၊ ဦးသင္​းတို႔လက္​ထဲ ဒိုင္​အာခီေပးလိုက္​တာပါ။ ဒီအစုဟာ ျမန္​မာ့ႏိုင္​ငံ​ေရးမွာ ပထမဆံုးအဂၤလိပ္​နဲ႔​ေပါင္​း ၿပီး အာဏာယူတဲ့ ပထမဆံုးအစုအျဖစ္​​ေပၚထြက္​လာတာပါပဲ။ အဂၤလိပ္​ဟာ ဗမာ့လြတ္​လပ္​​ေရးတိုက္​ပြဲရဲ႕’ပထမဆံုးပြဲ’ မွာ UK က ‘တူ၊ သာ၊ သင္​း’ ဂိုဏ္​းကြဲျဖစ္​တဲ့ ဆာဖိုးသာဂိုဏ္​းကို ၁၉၂၃ ဒိုင္​အာခီအုပ္​ခ်ဳပ္​​ေရး​ေပးလိုက္​ပါတယ္​။ ဒီဂိုဏ္​းဟာ ျမန္​မာ့ပထမလြတ္​လပ္​​ေရးႀကိဳးပမ္​းမႈျဖစ္​စဥ္မွာ ထြက္​လာခဲ့တဲ့(ပထမဆံုး)နယ္​ခ်ဲ႕အလို​ေတာ္​ရိိ Compra dor ဂိုဏ္​းပါ။ ျမန္​မာ့ပထမလြတ္​လပ္ေရးႀကိဳးပမ္​းမႈျဖစ္​စဥ္​မွာ အလို​ေတာ္​ ၁ဝ ဂိုဏ္​းထြက္​​ေပၚလာပါတယ္​။

 Read more

၁၉၂၀ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ ေက်ာင္းသားသပိတ္ႀကီး ႏွစ္တစ္ရာတိုင္ခဲ့ၿပီ

ေအာင္သာ (ပီသံုးလံုး)

ျမန္မာပေဒသရာဇ္ဘုရင္မ်ားလက္ထက္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးစနစ္ဟာ ပေဒသရာဇ္စီးပြားေရးစနစ္သာျဖစ္ပါတယ္။ အဂၤလိပ္နယ္ခ်ဲ႕သမားမ်ားလက္ထက္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးစနစ္ဟာ အရင္းရွင္ေျမရွင္စီးပြားေရးစနစ္သာျဖစ္ပါတယ္။ ပေဒသရာဇ္ စီးပြားေရးစနစ္ဟာ စနစ္ေဟာင္းျဖစ္ၿပီး အရင္းရွင္စီးပြားေရးစနစ္ဟာ စနစ္သစ္စီးပြားေရးစနစ္ျဖစ္လာပါတယ္။

 Read more